สกร. ร่วมประชุมเชิงปฏิบัติการ “Power of Brain : เพิ่มพลังสมองเด็กปฐมวัยในสภาวะวิกฤต

ตามที่อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ (สกร.) มอบหมายให้กองมาตรฐานและส่งเสริมการเรียนรู้เพื่อคุณวุฒิ เข้าร่วมการประชุมเชิงปฏิบัติการ “Power of Brain : เพิ่มพลังสมองเด็กปฐมวัยในสภาวะวิกฤต ด้วย 3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม” เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2569 ณ โรงแรมอัศวิน แกรนด์ คอนเวนชั่น กรุงเทพมหานคร โดยมี ดร.สุภชัย จันปุ่ม รองเลขาธิการสภาการศึกษา เป็นประธานการประชุม นั้น

การประชุมครั้งนี้มุ่งเน้นการเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการพัฒนาสมองเด็กปฐมวัยในบริบทของสภาวะวิกฤต ทั้งด้านสังคม เศรษฐกิจ และเทคโนโลยีดิจิทัล โดยตอกย้ำว่าเด็กช่วงวัย 0–6 ปี เป็นช่วงเวลาทองของการพัฒนาสมอง ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างเหมาะสมทั้งด้านโภชนาการ การกระตุ้นพัฒนาการ และสภาพแวดล้อมทางอารมณ์ที่เอื้อต่อการเรียนรู้ พร้อมทั้งส่งเสริมมาตรการลดการใช้หน้าจอ โดยเฉพาะการงดใช้ก่อนอายุ 2 ปี เพื่อป้องกันผลกระทบต่อพัฒนาการระยะยาว

ในเชิงนโยบาย ที่ประชุมเห็นพ้องว่าการพัฒนาเด็กปฐมวัยคือการลงทุนทางสังคมที่คุ้มค่าสูงสุด และต้องอาศัยความร่วมมือเชิงระบบจากทุกภาคส่วน ทั้งครอบครัว สถานศึกษา ชุมชน และภาครัฐ โดยมีเป้าหมายสำคัญในการสร้างเด็กไทยที่ “คิดเป็น เรียนรู้ได้ และปรับตัวได้” ในโลกยุคดิจิทัลที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

สาระสำคัญของการขับเคลื่อนถูกสรุปภายใต้แนวคิด “3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม” ได้แก่ การเร่งฟื้นฟูพัฒนาการเด็ก คัดกรองและดูแลกลุ่มเสี่ยง เสริมการเรียนรู้เชิงรุก ควบคู่กับการดูแลโภชนาการและสุขภาพจิต การลดความเครียดในครอบครัว ลดการใช้หน้าจอ และลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ตลอดจนการเพิ่มการเรียนรู้ผ่านการเล่น เพิ่มบทบาทของครอบครัว และเพิ่มความร่วมมือของชุมชนในการดูแลเด็กอย่างรอบด้าน

นอกจากนี้ ยังมีการนำเสนอกรอบการพัฒนา “4H” ประกอบด้วย Head การส่งเสริมการอ่านวันละ 15 นาทีเพื่อพัฒนาทักษะภาษาและสมาธิ Hand การเล่นอิสระหรือการใช้สื่อแบบ Loose Parts เพื่อกระตุ้นความคิดสร้างสรรค์ Heart การพัฒนา EQ และความเห็นอกเห็นใจ และ Health การดูแลสุขภาวะองค์รวมทั้งกาย ใจ และจิตวิญญาณ ซึ่งล้วนเป็นองค์ประกอบสำคัญของการสร้างรากฐานชีวิตที่มั่นคงให้กับเด็กไทย

สำหรับบทบาทของ สกร. จะนำแนวคิดดังกล่าวมาบูรณาการสู่การขับเคลื่อนงานด้านการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยพัฒนาหลักสูตรและกิจกรรมที่ส่งเสริมการอ่าน การเล่นสร้างสรรค์ และการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลสำหรับพ่อแม่และผู้ปกครอง ควบคู่กับการสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับหน่วยงานด้านสาธารณสุข องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และภาคประชาสังคม พร้อมรณรงค์ “งดหน้าจอก่อน 2 ปี” และจัดทำสื่อความรู้เพื่อสนับสนุนครอบครัวไทยอย่างเป็นรูปธรรม

การพัฒนาเด็กปฐมวัยจึงมิใช่เพียงภารกิจของหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง หากแต่เป็นภารกิจร่วมของทั้งสังคม ซึ่งสอดคล้องกับพันธกิจของ สกร. ในการสร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ตลอดชีวิตที่เข้มแข็ง วางรากฐานคุณภาพคนไทยตั้งแต่ก้าวแรกของชีวิต เพื่อการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนต่อไป.